Avrupa Ajansı (AVA) — İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda’nın milliyetçi siyasi liderleri, Birleşik Krallık’ın anayasal geleceğine ilişkin ortak bir deklarasyona imza attı.
İskoçya Başbakanı John Swinney, Galler Başbakanı Rhun ap Iorwerth, Kuzey İrlanda Başbakanı Michelle O’Neill ve Sinn Féin Lideri Mary Lou McDonald, 14 Eylül’de Galler’in başkenti Cardiff’te bir araya geldi.
Toplantının ardından imzalanan Cardiff Deklarasyonu’nda, Londra’daki merkezi hükümete anayasal değişim sürecine hazırlanması, bu sürecin planlanması ve kolaylaştırılması çağrısında bulunuldu.
Westminster yönetimine eleştiri
Deklarasyonda, Westminster merkezli mevcut yönetim modelinin eleştirildiği ve Birleşik Krallık bünyesindeki ulusların siyasi gelecekleri üzerinde daha fazla söz sahibi olması gerektiği belirtildi.
Liderler, hiçbir Londra hükümetinin demokratik yollarla halkların kendi geleceklerini belirleme hakkını engellememesi gerektiğini savundu.
İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda'daki milliyetçi partilerin aynı dönemde yönetimde bulunmasının, söz konusu siyasi iş birliği açısından yeni bir zemin oluşturduğu ifade edildi.
Ekonomi ve enerji alanında iş birliği
Deklarasyonda ekonomik politikalar da ele alındı. Liderler, Whitehall tarafından uygulanan ekonomik yaklaşımı eleştirerek ekonomik büyümenin desteklenmesi gerektiğini belirtti.
Ortak projeler kapsamında yenilenebilir enerji kaynaklarının geliştirilmesi ve bölgelerin sahip olduğu enerji potansiyelinin daha etkin değerlendirilmesi hedeflendi.
Avrupa Birliği mesajı
Deklarasyonda Birleşik Krallık’ın Avrupa Birliği’nden ayrılmasının ardından Avrupa ile ilişkilerin yeniden güçlendirilmesine yönelik mesajlar da yer aldı.
Metinde, “Uluslarımızın geleceği Avrupa Birliği’ne aittir” ifadesi kullanıldı. Liderler, uzun vadede Brexit’in etkilerinin azaltılması ve Avrupa ile daha yakın ilişkiler kurulması yönünde ortak hareket etme iradesi ortaya koydu.
Anayasal hedefler farklı
İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda’daki siyasi liderlerin anayasal hedeflerinin birbirinden farklı olduğu vurgulandı.
SNP ve Plaid Cymru İskoçya ve Galler’in bağımsızlığını savunurken, Sinn Féin İrlanda’nın birleşmesini hedefliyor.
Deklarasyonda buna rağmen her ulusun kendi anayasal geleceğini belirleme hakkına ve kendi siyasi süreçlerini kendi zamanlamaları doğrultusunda yürütmesine saygı gösterileceği belirtildi.
“Eşit ortaklar” vurgusu
Liderlerin ortak açıklamasında, gelecekte ulusların “eşit ortaklar” olarak çalışması gerektiği ifade edildi.
Açıklamada, siyasi ve ekonomik alanlarda fikir ve uzmanlık paylaşımının yanı sıra karşılıklı saygı ve ortak çıkarlara dayalı ilişkilerin geliştirilmesi çağrısı yapıldı.
Cardiff’teki deklarasyonun, İskoçya ve Galler’de bağımsızlık tartışmaları ile Kuzey İrlanda’nın anayasal geleceğine ilişkin tartışmaların devam ettiği bir dönemde, milliyetçi partiler arasındaki koordinasyonu güçlendirmeyi amaçladığı belirtildi.
